W jakim celu twórca nawiązuje do motywów biblijnych? Omów zagadnienie na podstawie Dziadów części III Adama Mickiewicza. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Trudność pytania
Na podstawie 1 394 symulacji tego pytania przeprowadzonych w symulatorze matury ustnej Odrabiamy.
Lektura bazowa
Adam Mickiewicz, Dziady cz. III
Epoka
romantyzm
Jak podejść do tego pytania
Pytanie dotyczy CELU nawiązań biblijnych, nie ich wyliczenia - to najczęstsza pułapka. Mickiewicz sięga po Biblię, by nadać sens cierpieniu narodu po klęsce powstania listopadowego: historia Polski zostaje wpisana w schemat męki, śmierci i zmartwychwstania Chrystusa (mesjanizm). Dzięki temu klęska przestaje być bezsensowna - staje się ofiarą, która ma odkupić Europę. Biblia sakralizuje też samą walkę: prześladowani Polacy zyskują rangę męczenników, a zaborca - rangę siły szatańskiej.
Lektura i konteksty
Kluczowa scena to Widzenie księdza Piotra: Polska jako Chrystus narodów, jej droga krzyżowa, ukrzyżowanie przez zaborców i zapowiedź zmartwychwstania oraz tajemniczy wskrzesiciel. Warto zestawić to z Wielką Improwizacją - Konrad spiera się z Bogiem jak biblijny buntownik, a jego pycha przegrywa z pokorą księdza Piotra. Dopełnieniem są sceny martyrologii młodzieży wileńskiej ukazane jak cierpienie niewinnych. Kontekst historyczny: represje po powstaniu listopadowym i procesy młodzieży wileńskiej, które Mickiewicz znał z własnego doświadczenia (kontekst biograficzny).
Proponowany plan wypowiedzi
- 1Teza: Mickiewicz nawiązuje do Biblii, by nadać cierpieniu Polaków sens religijny i przekuć klęskę w zapowiedź odrodzenia.
- 2Widzenie księdza Piotra: paralela dziejów Polski i męki Chrystusa jako rdzeń mesjanizmu.
- 3Wielka Improwizacja: bunt Konrada wobec Boga i jego klęska - kontrast pychy i pokory jako dwóch postaw wobec sacrum.
- 4Martyrologia młodzieży jako cierpienie niewinnych - biblijna rama uświęca ofiary i demonizuje zaborcę.
- 5Kontekst historyczno-biograficzny (represje po powstaniu listopadowym, losy filomatów) i wniosek: Biblia daje narodowi w niewoli język nadziei.
Przećwicz to pytanie w symulatorze
Przećwicz dokładnie to pytanie jawne z losowym pytaniem niejawnym. 15 minut przygotowania, ocena AI wg kryteriów CKE.
Przećwicz to pytanie