W jakim celu autor nawiązuje w swoim tekście do innego tekstu? Omów zagadnienie na podstawie utworu Górą „Edek” Marka Nowakowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.

Jak podejść do tego pytania

To pytanie o intertekstualność: po co pisarz odsyła czytelnika do cudzego tekstu - by nawiązać dialog, sprawdzić aktualność diagnozy, sproblematyzować nową rzeczywistość przez znany symbol. Nowakowski przywołuje postać Edka z Tanga Mrożka, by pokazać, że typ prymitywnego, bezwzględnego zwycięzcy odradza się w Polsce po przełomie ustrojowym. Pułapka: omówienie samego opowiadania bez wyjaśnienia FUNKCJI nawiązania - a to o cel pyta temat.

Lektura i konteksty

Wykorzystaj samą konstrukcję opowiadania: bohater to pewny siebie, agresywny „nowy pan życia” czasów młodego kapitalizmu, który w codziennej ulicznej sytuacji bezwzględnie stawia na swoim, a narrator rozpoznaje w nim wcielenie Mrożkowskiego Edka - tytuł wprost ogłasza jego zwycięstwo. Koniecznym kontekstem jest Tango Mrożka: Edek jako ucieleśnienie chamskiej siły, która triumfuje po klęsce inteligenckich idei Artura i bierności rodziny. Dzięki temu nawiązaniu Nowakowski uniwersalizuje diagnozę - zmieniają się ustroje, a Edek wygrywa nadal.

Proponowany plan wypowiedzi

1. 1Teza: nawiązanie do innego tekstu pozwala autorowi zdiagnozować nową rzeczywistość przez znany czytelnikowi symbol i wejść w dialog z poprzednikiem.
2. 2Bohater opowiadania jako współczesne wcielenie Edka: siła, tupet i brak skrupułów jako recepta na sukces w nowych czasach.
3. 3Funkcja aluzji: tytuł i rozpoznanie postaci uruchamiają sensy Tanga - czytelnik od razu wie, jaki typ człowieka zwyciężył.
4. 4Kontekst obowiązkowy: Tango Mrożka - triumf Edka nad światem wartości jako diagnoza, którą Nowakowski uznaje za wciąż aktualną.
5. 5Wniosek: intertekstualność to narzędzie uogólnienia - pokazuje ciągłość zjawisk społecznych ponad zmianami epok i ustrojów.