Praca jako pasja człowieka. Omów zagadnienie na podstawie Lalki Bolesława Prusa. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Trudność pytania
Na podstawie 1 852 symulacji tego pytania przeprowadzonych w symulatorze matury ustnej Odrabiamy.
Lektura bazowa
Bolesław Prus, Lalka
Epoka
pozytywizm
Jak podejść do tego pytania
Chodzi o pracę rozumianą nie jako źródło zarobku, lecz jako pasję nadającą życiu sens i tożsamość. Prus pokazuje całą skalę: od pracy będącej treścią życia po pracę traktowaną instrumentalnie. Pułapka: ograniczenie się do Wokulskiego - jego aktywność kupiecka jest w dużej mierze środkiem do zdobycia Izabeli, więc lepiej uczynić go tłem, a na pierwszy plan wysunąć Rzeckiego i naukowców.
Lektura i konteksty
Najlepszy materiał to Ignacy Rzecki: stary subiekt, dla którego sklep jest całym światem - z oddaniem układa wystawę, prowadzi pamiętnik, utożsamia się z firmą; praca jest jego domem i sensem. Drugi trop to pasja naukowa: Ochocki marzący o wielkich wynalazkach oraz Geist, uczony poświęcający życie badaniom nad nowym metalem. Wokulski posłuży jako kontrast - energia ogromna, ale motywacja miłosna, nie sama praca. Kontekst: program pozytywizmu, czyli hasła pracy organicznej i pracy u podstaw, które nadawały pracy rangę misji społecznej.
Proponowany plan wypowiedzi
- 1Teza: praca przeżywana jako pasja nadaje życiu sens i buduje tożsamość człowieka - staje się wartością samą w sobie.
- 2Rzecki: sklep jako całe życie starego subiekta - przykład pracy będącej domem, rytuałem i źródłem godności.
- 3Ochocki i Geist: pasja naukowa jako praca dla idei, gotowość poświęcenia wygody i kariery marzeniu o wynalazku.
- 4Kontrast - Wokulski: imponująca przedsiębiorczość podporządkowana miłości, czyli praca jako środek, nie cel.
- 5Kontekst i wniosek: pozytywistyczne hasła pracy organicznej pokazują, że epoka widziała w pracy misję - Prus dodaje, że tylko praca z pasji naprawdę spełnia człowieka.
Przećwicz to pytanie w symulatorze
Przećwicz dokładnie to pytanie jawne z losowym pytaniem niejawnym. 15 minut przygotowania, ocena AI wg kryteriów CKE.
Przećwicz to pytanie