Ile człowiek jest gotów poświęcić dla innych? Omów zagadnienie na podstawie Zbrodni i kary Fiodora Dostojewskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Trudność pytania
Na podstawie 1 732 symulacji tego pytania przeprowadzonych w symulatorze matury ustnej Odrabiamy.
Lektura bazowa
Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i kara
Epoka
realizm
Jak podejść do tego pytania
Pytanie o granice poświęcenia: czy dla bliskich można oddać własne szczęście, godność, a nawet całe życie. Dostojewski zestawia ofiarę z siebie (Sonia, Dunia) z jej przeciwieństwem - poświęcaniem innych dla idei (Raskolnikow). Pułapka: budowanie odpowiedzi wokół teorii Raskolnikowa, podczas gdy sednem tematu jest Sonia; teoria bohatera służy najwyżej jako kontrast.
Lektura i konteksty
Centralna postać to Sonia Marmieładowa: dla pijącego ojca, macochy i jej dzieci poświęca własną godność, zostając prostytutką, a potem bierze na siebie los Raskolnikowa i towarzyszy mu na zesłaniu - jej ofiara wynika z miłości i wiary, nie z kalkulacji. Drugi przykład to Dunia, gotowa na małżeństwo bez miłości, by ratować byt brata i matki. Kontrast: Raskolnikow, który w imię teorii poświęca cudze życie. Kontekst proponuję biblijny - ewangeliczny ideał miłości bliźniego i miłosierdzia, wyraźnie obecny w powieści, albo Dżumę Camusa z doktorem Rieux poświęcającym się chorym.
Proponowany plan wypowiedzi
- 1Teza: prawdziwe poświęcenie dla innych może sięgać aż po ofiarę z własnej godności i życia - ale ma sens tylko wtedy, gdy płynie z miłości.
- 2Sonia: ofiara z siebie dla rodziny, a potem wierność Raskolnikowowi aż po zesłanie - poświęcenie jako droga ocalenia obojga.
- 3Dunia: gotowość do małżeństwa z rozsądku dla brata - codzienny, mniej spektakularny wymiar ofiarności.
- 4Kontrast - Raskolnikow: poświęcanie innych w imię idei jako zaprzeczenie prawdziwej ofiary i źródło klęski bohatera.
- 5Kontekst i wniosek: ewangeliczny wzór miłości bliźniego - Dostojewski pokazuje, że ofiara z miłości odradza człowieka, a ofiara z idei go niszczy.
Przećwicz to pytanie w symulatorze
Przećwicz dokładnie to pytanie jawne z losowym pytaniem niejawnym. 15 minut przygotowania, ocena AI wg kryteriów CKE.
Przećwicz to pytanie